Katolicka Szkoła Podstawowa im. Piotra Dunina

Katolicka Szkoła Podstawowa im. Piotra Dunina

WDŻ


Drodzy Rodzice

 

Informujemy, że w Naszej szkole prowadzone są lekcje wychowania do życia w rodzinie. Zajęcia te są integralną częścią programu wychowawczo – profilaktycznego szkoły, Są obowiązkowe dla wszystkich uczniów. Wszystkie zajęcia są dostosowane do wieku i wrażliwości uczniów. Mają na celu ukazywanie wartości rodziny w życiu osobistym człowieka oraz pomoc w przygotowaniu się do zrozumienia i akceptacji przemian okresu dojrzewania. Wiedza przekazywana podczas zajęć jest zgodna z nauczaniem Kościoła Katolickiego. Zajęcia są prowadzone prze osobę przygotowaną do tego zajęcia po przez ukończenie między innymi: Studiów na Rodziną na UKSW.

 

Rozkład treści nauczania dla klas IV-VIII szkoły podstawowej (do programu „Wędrując ku dorosłości”)

 

Podstawa programowa zajęć szkolnych „wychowanie do życia w rodzinie” (rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 roku) została dostosowana do nowego podziału etapów nauczania. Treści programowe tych zajęć, zgodnie z decyzją MEN, są przeznaczone do realizacji w pięciu klasach: od IV do VIII.

 

Nowa podstawa programowa, w porównaniu z poprzednią jest znacznie poszerzona i uszczegółowiona, a treści nauczania sformułowane w języku wymagań zostały podzielone na sześć działów: rodzina, dojrzewanie, seksualność człowieka, życie jako fundamentalna wartość, płodność, postawy. Seksualność człowieka w nowych podstawach została potraktowana integralnie i powiązana ze wszystkimi wymiarami osoby. Uwzględniono nie tylko aspekt fizyczny, ale także psychiczny, intelektualny, społeczny i moralny człowieka. Takie ujęcie obliguje do zwrócenia szczególnej uwagi na osobowe odniesienie do seksualności (traktowanie podmiotowe), a także uwzględnienie istotnych zagadnień wychowawczych jak: szacunek, miłość i troska o dobro najbliższych. Rozkład treści nauczania Wiedza dotycząca rozwoju płciowego, zmian psychicznych, komunikacji w rodzinie i przygotowania do pełnienia przyszłych ról małżeńskich i rodzicielskich jest tak ułożona, aby umożliwiała uczniom nie tylko zdobywanie informacji, ale także pomagała w rozwijaniu kompetencji społecznych. Niektóre treści programowe mają charakter „dalekosiężny”, dotyczą starszej młodzieży, np. dojrzałość do małżeństwa i założenia rodziny Intencją tego programu jest przede wszystkim wsparcie młodych ludzi w ich harmonijnym i bezpiecznym rozwoju.

 

Klasa IV

1. Funkcje rodziny:

  • prokreacyjna i opiekuńcza,
  • wychowawcza i psychiczno-uczuciowa,
  • ekonomiczna,
  • rekreacyjna – towarzyska i kulturowa,
  • socjalizacyjna i integracyjno-kontrolna.

2. Relacje w rodzinie

  • miejsce dziecka w rodzinie i jego rola,
  • odpowiedzialność wszystkich członków za atmosferę panującą w rodzinie: uprzejmość, uczynność,
  • okazywanie szacunku rodzicom, dziadkom, rodzeństwu; sposoby wyrażania wdzięczności,
  • tradycje rodzinne i wspólne świętowanie,
  • zasady savoir-vivr’u wobec najbliższych i w różnych sytuacjach społecznych.

3. Dojrzewanie

  • Człowiek – istota płciowa,
  • charakterystyka zmian fizycznych i psychicznych okresu adolescencji (dziewcząt i chłopców),
  • higiena okresu dojrzewania.

4. Życie jako fundamentalna wartość

  • rozwój prenatalny dziecka,
  • przyjęcie dziecka do rodziny,
  • postawa szacunku i troski wobec życia i zdrowia dziecka.

5. Prawo człowieka do intymności

  • sfera intymności – sferą bezpieczeństwa,
  • potrzeba nieufności i dystansu wobec obcych ludzi,
  • prawo nietykalności osobistej i ochrona tego prawa.

 

Klasa V

1. O budowaniu bliskich relacji w rodzinie

  • rodzina miejscem zaspokojenia potrzeb człowieka (biologicznych, fizycznych, emocjonalnych,
  • intelektualnych, i duchowych),
  • budowanie relacji a uczucia, postawy i zachowania,
  • rodzaje uczuć,
  • sposoby wyrażania i komunikowania uczuć, w tym wyrażanie postawy miłości do najbliższych.

2. Formacyjna rola rodziny w zakresie:

  • przekazywania wiedzy o życiu, człowieku i świecie,
  • kształtowania postaw,
  • ćwiczenia umiejętności,
  • tworzenia hierarchii wartości,
  • uczenia norm i zgodnych z nimi zachowań.

3. Komunikacja w rodzinie

  • czynniki wspierające komunikację w rodzinie,
  • najczęstsze przyczyny konfliktów rodzinnych,
  • sposoby rozwiązywania konfliktów,
  • umiejętność przepraszania i wybaczania.

4. Czas wolny

  • sposoby wykorzystania czasu wolnego; rozwijanie pasji, zainteresowań,
  • umiejętność organizowania świętowania i kultywowania tradycji rodzinnych, narodowych i regionalnych,
  • rola kontaktów ze światem kultury i przyrodą,
  • savoir-vivre –zachowanie w kontakcie z przyrodą i w miejscach związanych z kulturą (w teatrze, w filharmonii, w kinie).

5. Budowanie relacji koleżeńskich i przyjacielskich

  • umiejętność tworzenia relacji międzyludzkich,
  • znaczenie relacji międzyosobowych w rozwoju społeczno-emocjonalnym,
  • podtrzymywanie więzi koleżeńskich i przyjacielskich,
  • warunki przyjaźni,
  • przyjaźń szkołą charakteru,
  • pozytywny stosunek do niepełnosprawnych kolegów i przyjaciół.

6. Problemy rozwoju psychofizycznego dziewcząt i chłopców

  • odmienność tempa rozwoju nastolatków,
  • akceleracja – przyspieszenie rozwoju fizycznego,
  • labilność emocjonalna w okresie pokwitania,
  • wyjaśnienie wątpliwości związanych z rozwojem adolescentów.

7. Media – zalety i minusy

  • świadome korzystanie ze środków społecznego przekazu,
  • wybór określonych treści,
  • limitowanie czasu poświęconego mediom.

 

Klasa VI

1. Rodzina w społeczeństwie

  • typy i struktury rodziny: wielopokoleniowa, pełna, niepełna, zrekonstruowana,
  • rodzina zastępcza; adopcja.

2. Pomoc instytucjonalna rodzinie

  • w sytuacji choroby,
  • zachowań ryzykownych i uzależnienia,
  • ubóstwa i bezrobocia,
  • problemów pedagogicznych, psychologicznych i prawnych.

3. Komunikacja interpersonalna

  • zasady i znaczenie komunikacji międzyludzkiej,
  • odpowiedzialność za manifestowane reakcje – wypowiadane i pisane słowa (również w Internecie),
  • radzenie sobie w sytuacji presji grupy,
  • kształtowanie i wyrażanie postaw asertywnych,
  • sposoby odwiania tak, by nie ranić drugiej osoby,
  • sposoby radzenia sobie w sytuacjach konfliktu i stresu.

4. Higiena i zdrowie nastolatków

  • zasady właściwego odżywiania i higienicznego trybu życia,
  • typowe kłopoty nastolatka (z cerą, potliwością, przetłuszczaniem się włosów),
  • zasady higieny osobistej, ubioru, otoczenia,
  • właściwe odżywianie; zaburzenia funkcjonowania organizmu w przypadku anoreksji i bulimii,
  • higieniczny tryb życia: sen, odpoczynek.

5. Obrona własnej intymności

  • szacunek dla ciała w kontekście godności człowieka,
  • zachowania, które łamią prawo do intymności,
  • sytuacje, które naruszają intymność,
  • asertywność wobec próby naruszenia sfery intymnej,
  • konieczność wypracowania postawy czujności wobec dwuznacznych zachowań innych osób.

6. Media – za i przeciw

  • specyfika mediów,
  • zagrożenie uzależnieniem od gier komputerowych,
  • cyberprzemoc (stalking, cyberbulling),
  • media społecznościowe (hejting),
  • strony pornograficzne (przedmiotowe traktowanie człowieka; możliwość uzależnienia).

 

Klasa VII

1. Dojrzałość – to znaczy…

  • kryteria dojrzałości (biologiczna, psychiczna, społeczna, prawna),
  • samowychowanie, samodyscyplina a samodzielność i wolność.

2. Rozwój fizyczny

  • przejawy dojrzewania biologicznego dziewcząt i chłopców,
  • problemy okresu dojrzewania.

3. Zmiany psychiczne okresu dojrzewania

  • burzliwe wzrastanie,
  • krytycyzm wobec dorosłych,
  • poszukiwanie własnej tożsamości.

4. Przekazywanie życia

  • małżeństwo – miłość i odpowiedzialność,
  • działanie hormonów płciowych.

5. Mężczyzna i kobieta. Układ rozrodczy

  • budowa i działanie męskiego układu płciowego,
  • budowa i działanie żeńskiego układu płciowego.

6. Ciąża – czas oczekiwania

  • zapłodnienie,
  • rozwój dziecka, okres zarodkowy, płodowy,
  • przebieg ciąży.

7. Pierwsze kroki w szczęśliwe dzieciństwo

  • rola miłości matki i ojca od poczęcia dziecka,
  • szkoła rodzenia,
  • naturalny poród,
  • karmienie naturalne,
  • przyjęcie dziecka jako nowego członka rodziny,
  • gdy rodzi się dziecko niepełnosprawne…

8. Rozwój człowieka

  • okres noworodkowy,
  • okres niemowlęcy,
  • okres przedszkolny,
  • młodszy wiek szkolny,
  • starszy wiek szkolny,
  • dorosłość,
  • starość.

9. Komunikacja w rodzinie

  • rola rozmowy,
  • uczucia – ich rola,
  • warunki dobrej komunikacji międzyosobowej.

10. Savoir-vivre, czyli sztuka życia

  • rola savoir-vivre w życiu człowieka,
  • właściwy ubiór,
  • dobre maniery w praktyce,
  • asertywność – dobra ochrona.

11. Pierwsze uczucia

  • fascynacje płcią przeciwną, zachowania,
  • randki – motywy umawiania się,
  • spotkania i rozstania.

12. Zagrożenia, uzależnienia

  • utrata wolności,
  • rodzaje uzależnień,
  • czynniki ryzyka,
  • co sprzyja uzależnieniom,
  • uzależnienie od substancji psychoaktywnych.

13. Uzależnienia behawioralne

  • uzależnienia od komputera i Internetu,
  • fonoholizm,
  • zakupoholizm,
  • autoagresja,
  • pornografia.

14. Rola autorytetu w życiu człowieka

  • autorytet w relacji osobowej,
  • autorytet a idol,
  • gdy upada autorytet…

 

Klasa VIII

1. Rozwój psychoseksualny człowieka

  • cielesność, płciowość, seksualność,
  • różnice w rozwoju psychoseksualnym dziewcząt i chłopców,
  • identyfikacja z własną płcią,
  • męskość, kobiecość; komplementarność płci.

2. Miłość w życiu człowieka

  • budowanie relacji międzyosobowych w okresie młodzieńczym,
  • zakochanie i miłość,
  • rodzaje miłości i etapy jej rozwoju.

3. Odpowiedzialność w przeżywaniu własnej płciowości i budowanie szczęśliwych więzi

  • integracja seksualna,
  • prawo pierwszych połączeń,
  • wzajemna pomoc i szacunek,
  • związek między aktywnością seksualną a miłością i odpowiedzialnością,
  • problemy z przedmiotowym traktowaniem człowieka w dziedzinie seksualnej,
  • argumenty biomedyczne, psychologiczne, społeczne i moralne za inicjacją seksualną w małżeństwie.

4. Przedwczesna inicjacja seksualna

  • przyczyny, skutki i profilaktyka,
  • choroby przenoszone drogą płciową, w tym AIDS (specyfika, rozwój, i objawy; profilaktyka),
  • ciąża nieletnich; zagrożenie aborcją,
  • różne odniesienia do seksualności: permisywna, relatywna i normatywna.

5. Płodność człowieka

  • charakterystyka płodności mężczyzny i kobiety,
  • metody rozpoznawania płodności, ich przydatność w planowaniu rodziny i diagnostyce zaburzeń,
  • problemy z płodnością, przyczyny, skutki, profilaktyka i leczenie,
  • zapłodnienie in vitro a naprotechnologia,
  • antykoncepcja i jej rodzaje; ocena w aspekcie medycznym, psychologicznym, ekologicznym, ekonomicznym, społecznym i moralnym,
  • różnice między antykoncepcją a naturalnym planowaniem rodziny.

6. Rodzina w kontekście trwałości małżeństwa, miłości, wzajemnego szacunku i troski

  • dojrzałość do małżeństwa i założenie rodziny,
  • kryteria wyboru małżonka,
  • motywy zawierania małżeństwa,
  • czynniki warunkujące trwałość małżeństwa,
  • powodzenie relacji małżeńskiej i rodzinnej,
  • troska o osoby chore i niepełnosprawne,
  • sytuacja rodziny w przypadku śmierci dziecka przed narodzeniem,
  • śmierć w rodzinie i współtowarzyszenie bliskim w przeżywaniu żałoby,
  • zachowanie pamięci o zmarłych.

7. Rodzina a normy i prawo

  • normy moralne w życiu małżeńskim i rodzinnym.
  • przepisy prawa chroniące rodzinę.