Katolicka Szkoła Podstawowa im. Piotra Dunina

Katolicka Szkoła Podstawowa im. Piotra Dunina

WDŻ


Drodzy Rodzice

Informujemy, że w Naszej szkole prowadzone są lekcje wychowania do życia w rodzinie. Zajęcia te są integralną częścią programu wychowawczo – profilaktycznego szkoły, Są obowiązkowe dla wszystkich uczniów. Wszystkie zajęcia są dostosowane do wieku i wrażliwości uczniów. Mają na celu ukazywanie wartości rodziny w życiu osobistym człowieka oraz pomoc w przygotowaniu się do zrozumienia i akceptacji przemian okresu dojrzewania. Wiedza przekazywana podczas zajęć jest zgodna z nauczaniem Kościoła Katolickiego. Zajęcia są prowadzone prze osobę przygotowaną do tego zajęcia po przez ukończenie między innymi: Studiów na Rodziną na UKSW.

Rozkład treści nauczania dla klas IV-VIII szkoły podstawowej

(do programu „Wędrując ku dorosłości”)

Podstawa programowa zajęć szkolnych „wychowanie do życia w rodzinie” (rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 roku) została dostosowana do nowego podziału etapów nauczania. Treści programowe tych zajęć, zgodnie z decyzją MEN, są przeznaczone do realizacji w pięciu klasach: od IV do VIII.

Nowa podstawa programowa, w porównaniu z poprzednią jest znacznie poszerzona i uszczegółowiona, a treści nauczania sformułowane w języku wymagań zostały podzielone na sześć działów: rodzina, dojrzewanie, seksualność człowieka, życie jako fundamentalna wartość, płodność, postawy. Seksualność człowieka w nowych podstawach została potraktowana integralnie i powiązana ze wszystkimi wymiarami osoby. Uwzględniono nie tylko aspekt fizyczny, ale także psychiczny, intelektualny, społeczny i moralny człowieka. Takie ujęcie obliguje do zwrócenia szczególnej uwagi na osobowe odniesienie do seksualności (traktowanie podmiotowe), a także uwzględnienie istotnych zagadnień wychowawczych jak: szacunek, miłość i troska o dobro najbliższych. Rozkład treści nauczania Wiedza dotycząca rozwoju płciowego, zmian psychicznych, komunikacji w rodzinie i przygotowania do pełnienia przyszłych ról małżeńskich i rodzicielskich jest tak ułożona, aby umożliwiała uczniom nie tylko zdobywanie informacji, ale także pomagała w rozwijaniu kompetencji społecznych. Niektóre treści programowe mają charakter „dalekosiężny”, dotyczą starszej młodzieży, np. dojrzałość do małżeństwa i założenia rodziny Intencją tego programu jest przede wszystkim wsparcie młodych ludzi w ich harmonijnym i bezpiecznym rozwoju.

Klasa IV

1. Funkcje rodziny:

• prokreacyjna i opiekuńcza,

• wychowawcza i psychiczno-uczuciowa,

• ekonomiczna,

• rekreacyjna – towarzyska i kulturowa,

• socjalizacyjna i integracyjno-kontrolna.

2. Relacje w rodzinie

• miejsce dziecka w rodzinie i jego rola,

• odpowiedzialność wszystkich członków za atmosferę panującą w rodzinie: uprzejmość, uczynność,

• okazywanie szacunku rodzicom, dziadkom, rodzeństwu; sposoby wyrażania wdzięczności,

• tradycje rodzinne i wspólne świętowanie,

• zasady savoir-vivr’u wobec najbliższych i w różnych sytuacjach społecznych.

3. Dojrzewanie

• Człowiek – istota płciowa,

• charakterystyka zmian fizycznych i psychicznych okresu adolescencji (dziewcząt i chłopców),

• higiena okresu dojrzewania.

4. Życie jako fundamentalna wartość

• rozwój prenatalny dziecka,

• przyjęcie dziecka do rodziny,

• postawa szacunku i troski wobec życia i zdrowia dziecka.

5. Prawo człowieka do intymności

• sfera intymności – sferą bezpieczeństwa,

• potrzeba nieufności i dystansu wobec obcych ludzi,

• prawo nietykalności osobistej i ochrona tego prawa.

 

Klasa V

1. O budowaniu bliskich relacji w rodzinie

• rodzina miejscem zaspokojenia potrzeb człowieka (biologicznych, fizycznych, emocjonalnych,

intelektualnych, i duchowych),

• budowanie relacji a uczucia, postawy i zachowania,

• rodzaje uczuć,

• sposoby wyrażania i komunikowania uczuć, w tym wyrażanie postawy miłości do najbliższych.

2. Formacyjna rola rodziny w zakresie:

• przekazywania wiedzy o życiu, człowieku i świecie,

• kształtowania postaw,

• ćwiczenia umiejętności,

• tworzenia hierarchii wartości,

• uczenia norm i zgodnych z nimi zachowań.

3. Komunikacja w rodzinie

• czynniki wspierające komunikację w rodzinie,

• najczęstsze przyczyny konfliktów rodzinnych,

• sposoby rozwiązywania konfliktów,

• umiejętność przepraszania i wybaczania.

4. Czas wolny

• sposoby wykorzystania czasu wolnego; rozwijanie pasji, zainteresowań,

• umiejętność organizowania świętowania i kultywowania tradycji rodzinnych, narodowych i regionalnych,

• rola kontaktów ze światem kultury i przyrodą,

• savoir-vivre –zachowanie w kontakcie z przyrodą i w miejscach związanych z kulturą (w teatrze, w filharmonii, w kinie).

5. Budowanie relacji koleżeńskich i przyjacielskich

• umiejętność tworzenia relacji międzyludzkich,

• znaczenie relacji międzyosobowych w rozwoju społeczno-emocjonalnym,

• podtrzymywanie więzi koleżeńskich i przyjacielskich,

• warunki przyjaźni,

• przyjaźń szkołą charakteru,

• pozytywny stosunek do niepełnosprawnych kolegów i przyjaciół.

6. Problemy rozwoju psychofizycznego dziewcząt i chłopców

• odmienność tempa rozwoju nastolatków,

• akceleracja – przyspieszenie rozwoju fizycznego,

• labilność emocjonalna w okresie pokwitania,

• wyjaśnienie wątpliwości związanych z rozwojem adolescentów.

7. Media – zalety i minusy

• świadome korzystanie ze środków społecznego przekazu,

• wybór określonych treści,

• limitowanie czasu poświęconego mediom.

 

Klasa VI

1. Rodzina w społeczeństwie

• typy i struktury rodziny: wielopokoleniowa, pełna, niepełna, zrekonstruowana,

• rodzina zastępcza; adopcja.

2. Pomoc instytucjonalna rodzinie

• w sytuacji choroby,

• zachowań ryzykownych i uzależnienia,

• ubóstwa i bezrobocia,

• problemów pedagogicznych, psychologicznych i prawnych.

3. Komunikacja interpersonalna

• zasady i znaczenie komunikacji międzyludzkiej,

• odpowiedzialność za manifestowane reakcje – wypowiadane i pisane słowa (również w Internecie),

• radzenie sobie w sytuacji presji grupy,

• kształtowanie i wyrażanie postaw asertywnych,

• sposoby odma

wiania tak, by nie ranić drugiej osoby,

• sposoby radzenia sobie w sytuacjach konfliktu i stresu.

4. Higiena i zdrowie nastolatków

• zasady właściwego odżywiania i higienicznego trybu życia,

• typowe kłopoty nastolatka (z cerą, potliwością, przetłuszczaniem się włosów),

• zasady higieny osobistej, ubioru, otoczenia,

• właściwe odżywianie; zaburzenia funkcjonowania organizmu w przypadku anoreksji i bulimii,

• higieniczny tryb życia: sen, odpoczynek.

5. Obrona własnej intymności

• szacunek dla ciała w kontekście godności człowieka,

• zachowania, które łamią prawo do intymności,

• sytuacje, które naruszają intymność,

• asertywność wobec próby naruszenia sfery intymnej,

• konieczność wypracowania postawy czujności wobec dwuznacznych zachowań innych osób.

6. Media – za i przeciw

• specyfika mediów,

• zagrożenie uzależnieniem od gier komputerowych,

• cyberprzemoc (stalking, cyberbulling),

• media społecznościowe (hejting),

• strony pornograficzne (przedmiotowe traktowanie człowieka; możliwość uzależnienia).

 

Klasa VII

1. Dojrzałość – to znaczy…

• kryteria dojrzałości (biologiczna, psychiczna, społeczna, prawna),

• samowychowanie, samodyscyplina a samodzielność i wolność.

2. Rozwój fizyczny

• przejawy dojrzewania biologicznego dziewcząt i chłopców,

• problemy okresu dojrzewania.

3. Zmiany psychiczne okresu dojrzewania

• burzliwe wzrastanie,

• krytycyzm wobec dorosłych,

• poszukiwanie własnej tożsamości.

4. Przekazywanie życia

• małżeństwo – miłość i odpowiedzialność,

• działanie hormonów płciowych.

5. Mężczyzna i kobieta. Układ rozrodczy

• budowa i działanie męskiego układu płciowego,

• budowa i działanie żeńskiego układu płciowego.

6. Ciąża – czas oczekiwania

• zapłodnienie,

• rozwój dziecka, okres zarodkowy, płodowy,

• przebieg ciąży.

7. Pierwsze kroki w szczęśliwe dzieciństwo

• rola miłości matki i ojca od poczęcia dziecka,

• szkoła rodzenia,

• naturalny poród,

• karmienie naturalne,

• przyjęcie dziecka jako nowego członka rodziny,

• gdy rodzi się dziecko niepełnosprawne…

8. Rozwój człowieka

• okres noworodkowy,

• okres niemowlęcy,

• okres przedszkolny,

• młodszy wiek szkolny,

• starszy wiek szkolny,

• dorosłość,

• starość.

9. Komunikacja w rodzinie

• rola rozmowy,

• uczucia – ich rola,

• warunki dobrej komunikacji międzyosobowej.

10. Savoir-vivre, czyli sztuka życia

• rola savoir-vivre w życiu człowieka,

• właściwy ubiór,

• dobre maniery w praktyce,

• asertywność – dobra ochrona.

11. Pierwsze uczucia

• fascynacje płcią przeciwną, zachowania,

• randki – motywy umawiania się,

• spotkania i rozstania.

12. Zagrożenia, uzależnienia

• utrata wolności,

• rodzaje uzależnień,

• czynniki ryzyka,

• co sprzyja uzależnieniom,

• uzależnienie od substancji psychoaktywnych.

13. Uzależnienia behawioralne

• uzależnienia od komputera i Internetu,

• fonoholizm,

• zakupoholizm,

• autoagresja,

• pornografia.

14. Rola autorytetu w życiu człowieka

• autorytet w relacji osobowej,

• autorytet a idol,

• gdy upada autorytet…

 

Klasa VIII

1. Rozwój psychoseksualny człowieka

• cielesność, płciowość, seksualność,

• różnice w rozwoju psychoseksualnym dziewcząt i chłopców,

• identyfikacja z własną płcią,

• męskość, kobiecość; komplementarność płci.

2. Miłość w życiu człowieka

• budowanie relacji międzyosobowych w okresie młodzieńczym,

• zakochanie i miłość,

• rodzaje miłości i etapy jej rozwoju.

3. Odpowiedzialność w przeżywaniu własnej płciowości i budowanie szczęśliwych więzi

• integracja seksualna,

• prawo pierwszych połączeń,

• wzajemna pomoc i szacunek,

• związek między aktywnością seksualną a miłością i odpowiedzialnością,

• problemy z przedmiotowym traktowaniem człowieka w dziedzinie seksualnej,

• argumenty biomedyczne, psychologiczne, społeczne i moralne za inicjacją seksualną w małżeństwie.

4. Przedwczesna inicjacja seksualna

• przyczyny, skutki i profilaktyka,

• choroby przenoszone drogą płciową, w tym AIDS (specyfika, rozwój, i objawy; profilaktyka),

• ciąża nieletnich; zagrożenie aborcją,

• różne odniesienia do seksualności: permisywna, relatywna i normatywna.

5. Płodność człowieka

• charakterystyka płodności mężczyzny i kobiety,

• metody rozpoznawania płodności, ich przydatność w planowaniu rodziny i diagnostyce zaburzeń,

• problemy z płodnością, przyczyny, skutki, profilaktyka i leczenie,

• zapłodnienie in vitro a naprotechnologia,

• antykoncepcja i jej rodzaje; ocena w aspekcie medycznym, psychologicznym, ekologicznym, ekonomicznym, społecznym i moralnym,

• różnice między antykoncepcją a naturalnym planowaniem rodziny.

6. Rodzina w kontekście trwałości małżeństwa, miłości, wzajemnego szacunku i troski

• dojrzałość do małżeństwa i założenie rodziny,

• kryteria wyboru małżonka,

• motywy zawierania małżeństwa,

• czynniki warunkujące trwałość małżeństwa,

• powodzenie relacji małżeńskiej i rodzinnej,

• troska o osoby chore i niepełnosprawne,

• sytuacja rodziny w przypadku śmierci dziecka przed narodzeniem,

• śmierć w rodzinie i współtowarzyszenie bliskim w przeżywaniu żałoby,

• zachowanie pamięci o zmarłych.

7. Rodzina a normy i prawo

• normy moralne w życiu małżeńskim i rodzinnym.

• przepisy prawa chroniące rodzinę.